Pytania o IKE
Co to jest IKE?
Indywidualne Konto Emerytalne (IKE) jest rodzajem planu emerytalnego w III filarze - sposobem oszczędzania pieniędzy na dodatkową
emeryturę. Podlega przepisom Ustawy o indywidualnych kontach emerytalnych, która weszła w życie z dniem 1 września 2004r.
Na czym polega ulga podatkowa w IKE?
Zyski z inwestowania środków gromadzonych na IKE nie zostaną pomniejszone o 19% podatku kapitałowego ("podatek Belki"), o
ile uczestnik spełni określone warunki.
Gdzie można założyć IKE?
IKE będą mogły być prowadzone wyłącznie w jednej z następujących instytucji IKE:
- w zakładach ubezpieczeń na życie
- w otwartych funduszach inwestycyjnych
- w domach maklerskich
- w bankach
Czy można założyć IKE dla dziecka?
Nie. Jednak dzieci powyżej 16 roku życia mogą same założyć sobie IKE, a rodzice, dziadkowie czy inne osoby mogą wpłacać na nie oszczędności.
Zgodnie z ustawą o IKE wpłat na IKE może dokonywać osoba po 16 r. ż.
Kto ma prawo do oszczędzania na IKE?
Każdy Polak, który ukończył 18 lat. Dodatkowo osoby w wieku 16-18 lat, jeżeli są zatrudnione na podstawie umowy o pracę.
Czy osoba bezrobotna, na urlopie bezpłatnym lub wychowawczym może oszczędzać na IKE?
Tak. Pod warunkiem, że ukończyła 18. rok życia.
Czy można utracić prawo do otwarcia rachunku IKE?
Tak, jeśli wypłaci się środki z IKE po ukończeniu 60. roku życia. Jeżeli natomiast przed 60 rokiem życia
(czyli bez ulgi w "podatku Belki"), to w przyszłości będzie można ponownie otworzyć rachunek IKE.
Czy można mieć więcej niż jedno IKE?
Nie. Umowę o prowadzenie IKE podpisuje się tylko z jedną instytucją IKE, a osoba, gromadząca oszczędności
na więcej niż jednym IKE zostanie pozbawiona 75% uzyskanego na każdym z tych kont dochodu.
Czy z mocy ustawy obowiązuje minimalna kwota wpłaty?
Nie, przy czym wysokość minimalnej kwoty wpłaty ustala odrębnie każda instytucja IKE.
Czy obowiązuje maksymalna kwota wpłaty?
Tak. W danym roku kalendarzowym suma wpłat na IKE nie może przekroczyć 300% prognozowanego przeciętnego
miesięcznego wynagrodzenia ogłaszanego na dany rok. W 2011 roku każdy uczestnik IKE będzie więc mógł wpłacić maksymalnie 10 077 zł.
Czy obowiązuje warunek systematyczności wpłat?
Nie. Wpłat można dokonywać w dowolnym terminie.
Kiedy można wypłacić środki gromadzone na IKE?
W każdej chwili. Aby jednak nie zapłacić "podatku Belki", w momencie wypłaty całości zgromadzonych środków trzeba mieć skończone
60 lat (lub 55 lat i uprawnienia emerytalne) oraz należy spełnić jeden z warunków:
- dokonywać wpłat na IKE co najmniej w 5 dowolnych latach kalendarzowych
albo
- dokonać ponad połowy wartości wpłat nie później niż na 5 lat przed dniem złożenia wniosku o dokonanie wypłaty.
Ponadto istnieje możliwość wypłat środków w określonych wcześniej ratach przed upływem wyżej wymienionego wieku, również nie płacąc "podatku Belki".
Czy po skończeniu 60 lat, trzeba będzie zlikwidować swoje IKE, czy też możliwe będzie kontynuowanie oszczędzanie?
Nie będzie obowiązku wypłaty środków zgromadzonych na IKE po ukończeniu określonego wieku. Przepisy zastrzegają jednak,
że osoba, która po ukończeniu wieku uprawniającego do wypłaty środków zgromadzonych na IKE, dokona wypłaty, to nie może
ponownie założyć indywidualnego konta emerytalnego.
Czy rezygnując z usług danej instytucji IKE, ponosi się jakieś koszty?
To zależy od czasu, po jakim posiadacz IKE rezygnuje z oferty. Do 12 miesięcy, instytucja IKE, z której usług zrezygnuje
posiadacz IKE może obciążyć go dodatkową opłatą. Po tym okresie żadna instytucja nie ma prawa do jakichkolwiek potrąceń z tego tytułu.
Czy zakład ubezpieczeń może obciążyć posiadacza IKE kosztami ochrony ubezpieczeniowej (jeśli posiadacz ten nie dochowa
warunku systematyczności)?
Nie, ponieważ koszt ochrony może być pokrywany tylko od wpłat, a nie z środków już zgromadzonych. Jeśli więc posiadacz IKE
zawiesza wpłaty, to zakład ubezpieczeniowy może jedynie zawiesić ochronę ubezpieczeniową takiemu posiadaczowi.
Czy po uzyskaniu uprawnień do wypłaty można wypłacać środki dowolnie: albo w formie dożywotniej emerytury, albo w ratach?
Tak. Sposób wypłaty środków z IKE określa sam Oszczędzający: TU SKOK ŻYCIE SA może wypłacić pieniądze w całości bądź w ratach.
Co oznacza "zwrot" środków?
Jest to wypłata środków przed spełnieniem warunków uprawniających do uzyskania ulgi w "podatku Belki".
Co to jest "wypłata transferowa"?
Wypłata taka oznacza przeniesienie środków z IKE dotychczasowego do nowo wybranej instytucji IKE. Może też dotyczyć
przeniesienia środków na IKE z PPE (jeżeli uczestniczyło się w PPE) lub z IKE do PPE (jeżeli przystąpiło się do PPE).
Co się dzieje, jeśli w danym roku wpłaci się kwotę wyższą od obowiązującego limitu wpłat?
Zależnie od warunków proponowanych przez wybraną instytucję IKE, nadwyżka albo jest zwracana albo zapisywana na odrębnym,
prowadzonym poza IKE rejestrze, na którym zyski posiadacza IKE będą już opodatkowane.
Jeśli w danym roku kalendarzowym nie wykorzysta się całej ulgi podatkowej, bo wpłaci się kwotę niższą niż 300% średniego
wynagrodzenia, to czy wolno dopłacić w następnym roku?
Nie. Jeżeli w danym roku wpłaty będą niższe od limitu (o np. 500 zł), to w roku następnym nowo obowiązujący limit wpłat nie
będzie powiększany o niewykorzystany w pełni limit z roku poprzedniego (o np. nie wpłacone 500 zł).
Co czeka posiadacza IKE, który zdecyduje się wypłacić środki przed spełnieniem warunków uprawniających go do ulgi w "podatku Belki"?
Otrzyma wypłatę (tzw. "zwrot"), pomniejszoną o 19% podatku od wypracowanych zysków.
Czy zanim uzyska się uprawnienia do ulgi w "podatku Belki" można wypłacić tylko część środków, a pozostałą część
nadal inwestować do czasu uzyskania wymaganych uprawnień?
Tak, można dokonać tzw. "zwrotów częściowych" czyli wycofać część zgromadzonych środków bez utraty możliwości inwestowania pozostałych środków.
Czy wraz z otrzymaniem kwoty zwrotu traci się prawo do skorzystania z ulgi w przyszłości?
Nie. Ponownie można zacząć oszczędzać na IKE i korzystać z usług tego samego podmiotu lub każdego innego, oferującego IKE w kolejnym roku kalendarzowym.
Czy "podatek Belki" obowiązuje w przypadku wypłaty środków na rzecz uposażonych lub spadkobierców?
Nie. Także ta wypłata uprawnia do zachowania ulgi w podatku kapitałowym.
Komu wypłaca się środki w przypadku śmierci posiadacza IKE?
Osobom uprawnionym do wypłaty wskazanym w umowie z podmiotem zarządzającym IKE: spadkobiercom (jeśli posiadacz
IKE nie dokonał wskazań) albo uposażonym (uprawnionym)
Czy spadkobiercy płacą podatek spadkowy?
Nie. Niezależnie od wybranej formy IKE, nie zapłacą podatku do spadku.
Jakie znaczenie przy IKE ma ulga w "podatku Belki"?
Zależy to od planowanego okresu oszczędzania, sumy dokonanych wpłat oraz od rentowności, osiągniętej z inwestowania
gromadzonych środków. Gdy planuje się oszczędzanie przez długi okres czasu i coroczne wpłacanie środków, a osiągnie się
kilkuprocentową stopę zwrotu, to zyski mogą przekroczyć nawet 3-4-krotnie sumę wpłaconych składek. W takiej sytuacji
ochrona kwoty zysków przed "podatkiem Belki" będzie mieć znaczenie ogromne.
Do kiedy muszę się zdecydować na założenie IKE?
Nie ma ustawowo określonego terminu. Jednak w interesie klienta leży jak najszybsze założenie IKE, gdyż dłuższy
okres oszczędzania zapewnia wyższe zyski i więcej pieniędzy na emeryturze. 100 zł, które zainwestujesz dziś,
po latach może być warte nawet kilkaset złotych.
Jaka forma IKE jest najodpowiedniejsza?
Wybór jednej z czterech dostępnych form gromadzenia środków na IKE uzależniony jest od oczekiwań samego oszczędzającego.
Produkty związane z ubezpieczeniami na życie oraz funduszami inwestycyjnymi cieszą się aktualnie największą w skali
światowej popularnością wśród sposobów oszczędzania na emeryturę.
Co się stanie z IKE, gdy oszczędzający stanie się osobą bezrobotną?
Fakt zatrudnienia bądź braku zatrudnienia nie ma znaczenia dla udziału IKE. W związku z tym, można stracić
pracę i dalej być posiadaczem IKE.
Wpłacam pieniądze do wybranego Otwartego Funduszu Emerytalnego, po co mam wpłacać jeszcze na IKE?
IKE stanowi dodatkową, preferencyjną (m.in. podatkowo) formę oszczędzania na emeryturę. Trzeba wziąć pod uwagę
fakt, że dotychczasowe świadczenie emerytalne z I i II filara będzie stanowiło zaledwie 40-60% płacy z dnia odejścia
na emeryturę. Dlatego warto już teraz pomyśleć, jak to zmienić.
Czy wpłaty na IKE rozliczane są w rocznym zeznaniu podatkowym (PIT)?
Środki odkładane na IKE nie są rozliczane w rocznym zeznaniu podatkowym PIT. Wpłaty dokonywane są bowiem ze środków
już opodatkowanych w formie podatku dochodowego od osób fizycznych. Ważne jest także to, że wypłata środków zgromadzonych
na IKE nie podlega podatkowi od dochodów kapitałowych, tzw. "podatkowi Belki".
Czy IKE w zakładzie ubezpieczeń na życie, to bezpieczna forma oszczędzania?
Tak. Ponieważ zakłady ubezpieczeń oraz fundusze inwestycyjne podlegają szczególnemu nadzorowi, a ich działalność jest
regulowana odrębnymi przepisami. Przepisy te są już od wielu lat dostosowane do prawa europejskiego, które bardzo
rygorystycznie podchodzi do nadzoru nad tą formą lokowania oszczędności. Ponadto IKE spełnia wymogi ustawy poświęconej
specjalnie tylko temu produktowi. Dlatego każdy posiadacz IKE ma zapewnione maksymalne bezpieczeństwo powierzonych środków.
Czy zgromadzone środki na IKE mogą stanowić zastaw finansowy?
Tak, jest to szczególnie pomocne przy ustanawianiu zabezpieczeń pożyczek lub kredytów.
| 
Ubezpieczenia
